نهال و گیاهان آپارتمانی

معرفی استرلیتزیا یا پرنده بهشتی

گل زیبای پرنده بهشتی

استرلیتزیا یا پرنده بهشتی

پرنده بهشتی

پرنده بهشتی (Bird of paradise flower) یا استرلیتزیا (Strelitzia) یک گیاه گرمسیری و بومی سواحل شرقی آفریقای جنوبی است که نخستین بار در سال ۱۷۷۳ به اروپا آورده شد و از آنجا به سراسر جهان راه پیدا کرد. از اسامی دیگر این گل می‌توان به گل زبان پرنده، پرنده بهشتی سفید، گل مرغ عشق، گل درنا، گل مرغ سفید، مرغ درنا و گیاه موز وحشی اشاره کرد.

گلدهی پرنده بهشتی از اوایل فصل زمستان آغاز شده و تا اواخر فصل بهار ادامه پیدا می‌کند، هر بوته این گیاه قادر است ۱۰ الی ۱۵ گل را شکوفا کند. این گیاه جز گیاهان مقاوم و همیشه سبز بوده که با توجه به سن و ارتفاع بوته قیمت گذاری می‌شود. گل‌های استرلیتزیا طول عمر زیادی دارند و به راحتی خراب نمی‌شوند، این دلیل در کنار زیبایی بی‌نظیر گل های پرنده مانند آن، موجب شده تا افراد زیادی در سراسر دنیا برای نگهداری از آن در منازلشان ترغیب شوند.

 

گیاه پرنده بهشتی نماد چیست؟

پرنده بهشتی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

وقتی به ظاهر استرلیتزیا دقت کنید متوجه می‌شوید که شکوفه‌ی این گیاه از ترکیب ۳ گلبرگ آبی ارغوانی و ۳ گلبرگ نارنجی تشکیل شده است، این گلبرگ ها به گونه ای کنار هم قرار گرفته‌اند که در زمان بالغ شدنِ شکوفه، شبیه به یک پرنده‌ی زیبای در حال پرواز می‌شوند. به همین دلیل به استرلیتزیا ، گیاه پرنده بهشتی نیز گفته می‌شود.

اما این گیاه نام اصلی خود یعنی استرلیتزیا را به افتخار همسر جورج سوم، ملکه شارلوت، که شاهزاده ی مکتب مکلنبورگ استرلیتز دوشس بود گرفته است. شاعران و نقاشان سنتی، استرلیتزیا را سرچشمه‌ی الهام می‌دانستند و آن را به عنوان یکی از نماد های مهم در هنرهای تجسمی می‌شناختند. این گیاه بی‌نظیر به دلیل تضاد در رنگ گلبرگ هایش، سمبل و نماد بهشت، ابدیت، عشق، شگفتی و هیجان و لذت می‌باشد و همچنین معانی بی‌شمار دیگری را نیز در سینه‌ی خود جای داده است.

این گل از آن جهت که تداعی گرِ عشق، معصومیت، پاکی، احساسات ناب و خالص و ابراز علاقه است به همین علت گزینه‌ی مناسب برای هدیه دادن های عاشقانه تبدیل شده است. همچنین در مواقع هدیه دادن به کسی که می‌خواهید برایش آرزوی موفقیت داشته باشید، می‌تواند بهترین انتخاب باشد.

این گیاه همچنین به نماد جایی که در آنجا رشد می‌کند نیز بدل شده. در هاوایی به این گیاه جهان کوچک می‌گویند و آن را سمبلی از عظمت و شکوه می‌شناسند . اهالی آفریقا در نهمین سالگرد ازدواجشان پرنده بهشتی هدیه می‌دهند و معتقدند با ۹ ساله شدن یک ازدواج پایه های آن مستحکم شده و این زوج و خانواده آینده‌ای روشن و درخشان خواهند داشت.

 

افسانه‌ی تولد اولین استرلیتزیا یا پرنده بهشتی چیست؟

پرنده بهشتی

در افسانه ها آمده که روزگاری پسرک نابینایی بود که تنها و بدون هیچ خانواده‌ای در کلبه‌ای خارج از دهکده و دور از سایر افراد زندگی می‌کرد. مادر این پسر هنگام زا از دنیا رفت و پسر به‌ صورت مادرزادی نابینا بدنیا آمد اندکی پس از تولد پدر این پسر نیز توسط خرس ها کشته شد. این ماجراها باعث شد تا اهالی دهکده آن پسر را شوم و نحس بدانند و اجازه ندهند در روستا زندگی کند.

آنها پسرک را به پیرزنی که در کلبه‌ی چوبی خارج دهکده زندگی می‌کرد سپردند. پیرزن نام پسر را «چستر» نامید. هنگامی که چستر۱۰ ساله شد پیرزن فوت کرد و از آن پس او به تنهایی زندگی می‌کرد.

روزی تک دختر یکی از اهالی ثروتمند دهکده به نام «درنا» برای چیدن تمشک به جنگل می‌رود که با تاریک شدن هوا راهش را گم کرده و نمی‌تواند به خانه بازگردد، چستر درنا را که بسیار ترسیده بود به طور اتفاقی پیدا کرده و آن شب در منزلش، از او مراقبت می‌کند. آن شب آغازگر عشق درنا و چستر بود. آنها بسیار عاشق هم می‌شوند و اهالی دهکده نیز بخاطر نجات دادن درنا با چستر آشتی می‌کنند.

سالها گذشت و چستر و درنا هر روز عاشق تر می‌شدند، شدت عشق آنها به حدی زیاد بود که درنا شبانه روز دعا می‌کرد تا به ازای نابینا شدن یک چشم او‌، چستر بتواند دنیا را ببیند. یک روز رویای درنا به حقیقت پیوست و خدایان در ازای یک چشم درنا یکی از چشم های چستر را بینا کردند.

چستر بعد از بینا شدنش با دیدن درنا کاملا متعجب شد او تصور می‌کرد که درنا بسیار زیباست اما واقعیت خلاف آن بود، حالا درنا نه تنها زیبا نبود بلکه با یک چشم غیرقابل تحمل تر نیز شده بود. مدتی نگذشت که چستر عاشق یکی از دختران زیبای دهکده بنام «بلامی» شد.

بلامی برای چستر شرطی گذاشت و آن گرفتن یک چشم دیگر درنا و کشتن او بود. چستر با برنامه‌ای زیرکارانه درنا را فریب داد و او را راضی کرد تا به طور همزمان از پرتگاهی بپرند و بتوانند در آن دنیا با دو چشم سالم در کنار هم باشند. زمان پریدن فرا رسید، آنها هر دو به لبه‌ی پرتگاه رفتند دستان بکدیگر را گرفتند اما موقع پرش، چستر دستانش را رها کرد و درنا را به تنهایی به پایین پرتاب کرد.

بلامی که در پایین پرتگاه ایستاده بود به سراغ جسد درنا رفت تا چشمانش را در آورده و به چستر بدهد. اما بلافاصله بعد از جدا کردن چشم درنا، بلامی و چستر به سنگ تبدیل شدند و چشمان درنا از دست بلامی به زمین افتاد و از همان مکان گلی رویید.

افسانه ها می‌گویند جسد درنا نیز هیچوقت پیدا نشد چرا که او به پرنده ای تبدیل شد و به بهشت رفت و هرساله موقع گل دادن استرلیتزیا به صورت شکوفه های آن گل ظاهر می‌شود.

 

شرایط نگهداری گل استرلیتزیا

پرنده بهشتی

  • نور:

    پرنده بهشتی به نور متوسط تا زیادی نیاز دارد و در صورت دریافت نور کم متمایل به سایه، ممکن است گلدهی نداشته باشد. و یا گل‌های تشکیل شده نیز از بین بروند. در آپارتمان بهتر است در جایی قرارگیرد که دارای نور زیاد و فیلتر شده باشد.

    در زمستان می‌تواند نور مستقیم را تحمل کند اما هرگز در تابستان آن را در نور مستقیم قرار ندهید چرا که به سرعت خشک می‌شود. البته در نظر داشته باشید که نور مصنوعی نیز مانند نور طبیعی برای گلدهی و رشد این گیاه خوب است.

     

  • آبیاری:

    خاک گلدان را همواره مرطوب نگه دارید. اجازه ندهید خاک خشک شود. در فصول رشد، به آبیاری نسبتا زیادی نیاز دارد تا جایی که خاک آن اصلا خشک نگردد و کمی رطوبت را همیشه با خود داشته باشد. در هوای معتدل هفته‌ای دو روز باید آبیاری شود. ولی در هنگام استراحت گیاه که از اواسط تیرماه تا اواخر مردادماه است باید آبیاری را بکلی قطع کرد. و یا به آبیاری را خیلی کمتر کنید تا ریشه‌های گیاه نسوزد و در فصول رشد گلدهی گیاه تضمین شود.

  • رطوبت:

    گل استرلیتزیا رطوبت بالا را دوست دارد. می‌توانید از راه‌های تامین رطوبت گیاهان کمک بگیرید و شرایط مناسبی برای آن فراهم کنید. از جمله این راه‌ها استفاده از روش جزیره در زیر گلدانی و یا قرار دادن یک ظرف آب در کنار آن است تا با تبخیر آب، رطوبت گیاه تامین شود.

  • دما:

    درجه حرارت مناسب برای گیاه بین ۱۶ – ۱۹ درجه سانتی‌گراد است. و درجه حرارت کم تر از ۳- و بیش از ۳۰ را تحمل نکرده و از بین میرود. گل پرنده بهشتی کمی حساس است و سرمای بالا به این گیاه آسیب می‌رساند. بهتر است در صورت سرد شدن بیش از حد هوا بر روی آن یک پلاستیک بکشید. و یا آن را ابتدا در گلدان‌های بزرگ بکارید تا امکان انتقال آن به داخل منزل فراهم باشد. در کل آب و هوای معتدل رو به گرم و مرطوب را دوست دارد.

    به همین دلیل در شمال کشور و یا باغ‌های ساحلی از رشد خوبی برخوردار است. البته باید توجه داشته باشید گلدهی در فصل سرما انجام می‌گیرد، یعنی برای تولید گل به کمی دمای پایین نیاز دارد. اما این کاهش دما نباید برای آن ادامه دار شود. دمای کمتر از 13 درجه سبب توقف و یا کند شدن رشد برگ‌ها خواهد شد.

  • خاک مناسب:

    این گیاه به ترکیب خاک حساسیت چندانی نشان نمی‌دهد و قادر است تا خود را با اکثر ترکیبات متفاوت خاک وفق دهد. اما خاکی را ترجیح می‌دهد که PH آن قلیایی بوده و همواره از اسیدی شدن فاصله داشته باشد. با این حال بهترین ترکیب خاک برای گیاه پرنده‌ی بهشتی به صورت زیل است؛

    ماسه + خاک باغچه + پرلیت + کود حیوانی پوسیده و غنی

    نکته‌ی مهم در مورد حجم خاک استرلیتزیا این است که گلدان مورد استفاده برای این گیاه باید بزرگ باشد تا بتواند حداقل نیم متر خاک را در خود جای دهد. این گیاه به دلیل داشتن ریشه های قوی و گسترده به گلدانی مستحکم و نسبتا عمیق نیاز خواهد داشت. پس سعی کنید گلدانی برای آن تهیه کنید که عمق بیشتری داشته باشد.

  • کوددهی:

    در فصول رشد یعنی بهار و تابستان به کوددهی منظم نیاز دارد. کود مورد نیاز این گیاه را میتوان هر دو هفته یکبار، از فروردین تا مهرماه، مصرف نمود. در پاییز و زمستان بهتر است کوددهی را کم و یا کاملا متوقف کنید. گیاه به مصرف کود دامی و کمپوست و افزایش کود به آب آبیاری به میزان حدود یک بار در ماه در طول تابستان به خوبی جواب می‌دهد.

  • تعویض گلدان:

    تعویض مرتب گلدان سبب افزایش سرعت رشد گیاه می‌شود. بنابراین اگر می‌خواهید گیاهتان رشد بیشتری داشته باشد می‌توانید هر سال گلدان آن را عوض کنید. دقت کنید که حتما از گلدان‌های عمیق استفاده کنید تا ریشه‌ها فضای کافی برای گسترش را داشته باشند.

  • هرس:

    هرس نمودن برگ‌های سا‌ل‌های گذشته و جدا کردن پاجوش‌های مادری برای رشد بهتر توصیه میشود.

 

 

آفات گل استرلیتزیا

پرنده بهشتی

  1. شپشک آردآلود:بصورت توده پنبه‌ای سفید روی برگ‌ها مشاهده می‌شوند و با تغذیه از شیره گیاه باعث ضعف و کاهش رشد گیاه می‌شوند.با استفاده از پنبه الکلی حشرات را جمع آوری کنید و یا از حشره کش مناسب استفاده کنید.
  2. شپشک سپردار:بصورت نقاط سفت و قهوه‌ای رنگ روی ساقه و زیر برگ‌ها مشاهده می‌شوند. و با تغذیه از شیره گیاه باعث ضعف و زردی و کاهش رشد گیاه می‌شوند. می‌توانید با یک گوش پاک کن آغشته به الکل و یا دستمال آن‌ها را جمع آوری کنید و یا از حشره کش مناسب استفاده کنید.
  3. مینوز برگ: کرم‌های کوچکی هستند که در اواخر تابستان به براکت‌های گل حمله میکنند و باعث ضعیف شدن گیاه می‌شوند. با نصب کارت‌های چسبناک زرد رنگ کنار گیاه آن‌ها رار کنترل کنید.
  4. کرم‌های برگخوار:با جویدن برگ‌ها به گیاه خسارت میزنند. بهتر است در صورت مشاهده با دست جمع آوری شوند.
  5. شته:حشرات ریزی هستند که روی گیاه مشاهده می‌شوند. و عسلک چسبناکی هم روی گیاه تولید میکنند و با تغذیه از شیره گیاه باعث ضعف و کاهش رشد گیاه می‌شوند. این آفت را می‌توانید با حشره کش‌های سیستمیک کنترل کنید.
  6. پوسیدگی ریشه:بیماری قارچی است که در اثر آبیاری و رطوبت زیاد ایجاد میشود و توسط بذر منتقل می‌شود. با کاهش آبیاری و رطوبت می‌توان از شدت بیماری کاست. همچنین می‌توان با قبل از کاشت بذر، با خیساندن بذر در آب برای یک روز و سپس فروبردن بذور برای ۳۰ دقیقه در آب گرم با دمای ۵۷ درجه سانتی‌گراد از این بیماری پیشگیری کرد.
  7. لکه برگی:یک بیماری است که لکه‌های سفید با حاشیه تیره روی برگ‌ها بوجود می‌آید. عدم آبپاشی روی گیاه توصیه می‌شود.
  8. پژمردگی باکتریایی:برگ‌ها به رنگ روشن تا زرد در می‌آیند و میریزند. کاهش آبیاری و چک کردن زهکش خاک توصیه می‌شود.
  9. خشک شدن برگ‌ها:در اثر کمبود آب و رطوبت می‌تواند باشد و باید آبیاری و رطوبت را افزایش داد.
  10. زرد شدن برگ‌ها:دلایلی چون کمبود نور، کم یا زیاد بودن آبیاری و یا آفات می‌توانند علت زردی برگ‌ها باشند.

 

آموزش تکثیر گیاه استرلیتزیا یا پرنده بهشتی

پرنده بهشتی

برای تکثیر این گیاه زیبا روش های گوناگونی وجود دارد که هر کدام از آنها صبر زیادی را می‌طلبد. در ادامه مهم ترین این روش ها را برای شما شرح خواهیم داد.

  • تکثیر استرلیتزیا از طریق کاشت بذر:پروسه بدست آوردن بذر از استرلیتزیا کمی دشوار است، در شرایط عادی هنگامی که گیاه خیلی مسن و‌ پیر شود بذر تولید می‌کند. اما طولانی بودن آن زمان موجب شده تا با تلقیح مصنوعی نسبت به تهیه بذر این گیاه اقدام شود. بذرهای پرنده بهشتی ، توده ای قهوه‌ای رنگ با کرک های نارنجی است.بهترین زمان کاشت بذر ها فصل بهار می‌باشد. رویش بذرها در دستگاهای مخصوص با دمای ثابت ۲۴ درجه، شش ماه و در محیط معمولی با دمای ۱۷ الی ۲۱ درجه، کمی بیشتر طول خواهد کشید.کاشت بذرها به صورت تقریبا سطحی است و‌باید در خاک سبکی به عمق نهایت ۲ سانت کشت شوند. برای تکثیر بذر ها می‌توانید از ترکیب پیت + خاک معمولی استفاده کنید.اگر همه چیز خوب پیش برود در پاییز شاهد اولین جوانه ها خواهید بود. این جوانه ها بعد از کاشت جداگانه ، ۳ الی ۴ سال زمان نیاز دارند تا به سن گلدهی برسند.
  • تکثیر استرلیتزیا از طریق پاجوش:گیاه بالغ پاجوش های فراوانی می‌زند که می‌توانید از آنها به منظور تکثیر استفاده نمایید. این روش آسانترین و مطمئن ترین روش تکثیر استرلیتزیا است. از جدا نمودن پاجوش های گیاهان جوان خودداری کنید. هنگامی تکثیر از طریق پاجوش را انجام دهید که گیاه کاملا بالغ و قوی شده باشد، تا جداسازی پاجوش ها به گیاه مادری صدمه ای وارد نکند.قبل از جداسازی، گیاه مادری را آبیاری نموده تا ریشه ها نرم شوند، سپس گیاه را از گلدان خارج کرده و بررسی کنید که کدام پاجوش ریشه‌ی منفک و جدا از ریشه مادری دارد. سپس به آرامی آن را از گیاه اصلی جدا کنید.یکی دیگر از نکات مهم هنگام جدا کردن پاجوش ها توجه به تعداد برگ های آنهاست، از جدا کردن پاجوش هایی که کمتر از ۳ برگ دارند اجتناب نمایید. پس از کشت پاجوش ها در بستر مناسب ۲ الی ۳ سال زمان نیاز خواهد بود تا گیاه به سن گلدهی برسد.

امتیاز کاربران: 5 ( 1 رای)
مشاهده بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا